Kein Macromedia Flashplayer? Klick bitte hier!
Dardania.de
Kethu Mbrapa   Dardania.de > Shkenca > Biologji
Emri
Fjalkalimi
Biologji Veorit fizike, sjellja e organizmave, klasifikimi i tyre, prejardhja dhe zhvillimi i llojeve e ndrveprimi q kan njra me tjetrn n lidhje me mjedisin.



Prgjigju
 
Funksionet e Tems Shfaq Modt
Vjetr 15-11-08, 15:19   #1
~AnnA~
The End !
 
Avatari i ~AnnA~
 
Antarsuar: 11-11-08
Vendndodhja: atje ku ndjehem e huaj...
Postime: 7,509
~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm
Gabim Evolicioni

N biologji, me evolucion kuptohet procesi i ndryshimit t karakteristikave, apo veorive, t trasheguara t nj popullate organizmash nga nj brez tek tjetri. Ky proces behet i mundur me ane t gjeneve q kalohen nga nj organizm n pasardhesit e tij direkt. Kto gjene prcaktojn karakteristikat e pasardhsit dhe prbejn nj trsi karakteristikash q quhen karakteristika t trasheguara t cilat jan dhe bazat themeltare t evolucionit. Gjat ketij kalimi gjenesh nga nj brez tek tjetri, ka prher ndryshime t cilat njihen me emrin mutacione dhe jan kto mutacione q sjellin karakteristika t reja apo ndryshime n karakteristikat ekzistuese. Gjithashtu karakteristika t reja (prdoret dhe termi karakteristika t fituara) mund t prezantohen edhe prej transferimit t gjeneve midis popullatave t ndryshme, si n rastin e migrimeve apo shtegtimeve. Gjithashtu sht e mundur q transferim gjenesh t kemi dhe ndermjet specieve t ndryshme dhe kto raste njihen si transferim horizontal gjenesh. N speciet q riprodhohen seksualisht, formohen kombinime t reja gjenesh me nj mekanizm q njihet si rikombinimi gjenetik dhe q mund t rris ndryshimin n karakteristikat e organizmave. Evolucion kemi athere kur kto ndryshime jan shume t shpeshta apo shume t rralla npr popullatn q merret n studim.
Ka dy faktor q prcaktojn ecurin e evolucionit.
  • I pari sht seleksionimi natyror i cili sht nj proces q sjell prhapjen e karakteristikave t fituara q jan t dobishme per faktin se ndihmojne mbijetesen dhe riprodhimin e organizmit. Po n t njjten menyre dhe po per t njjtat arsye, karakteristikat e fituara t demshme do t rrallohen sepse organizmat q i permbajne do t kene veshtiresi n mbijetese dhe riprodhim. Sa me t suksesshem t jene organizmat n mbijetese dhe riprodhim, aq me shume do t kt pasardhes nga keta organizma, dhe si rrjedhim aq me shume rritet mundesia q kto karakteristika t fituara nga nj brezni t jene tashme karakteristika t trasheguara per breznine pasardhese.
  • Faktori i dyte sht shmangia gjenetike. Ky faktor sjell ndryshime t rastesishme n karakteristikat e popullats. Shmangia gjenetika ka t beje shume me shancet q ka nj individ i caktuar per t mbijetuar dhe riprodhuar. N kt kndveshtrim mund t thuhet se seleksionimi natyror prek popullatn n trsi, shmangia gjenetike prek individin n vecanti.
Ndryshimet e shfaqura prej secilit nga kta faktor jan shum t vogla kur kalohet nga nj brezni tek ajo pasardhese, por kto ndryshime jan t akumulueshme dhe i shtohen njra tjetrs. N kt menyre sht e mundur q me kalimin e kohs t shfaqen ndryshime t rndsishme n organizm.
Nj nga perkufizimet e species sht nj grup organizmash q mund t riprodhohen me njri tjetrin dhe pasardhesit e tyre jan n gjendje t riprodhohen gjithashtu. Kur nj specie ndahet n popullata dhe kto popullata nuk lejohen t riprodhohen me njra tjetren, mutacionet, shmangia gjenetike dhe seleksionimi natyror cojn n akumulimin e ndryshimeve nga njra brezni n tjetrn dhe m pas n lindjen e specieve t reja. Ngjashmerite midis organizmave t ndryshem sugjerojne q t tera speciet e njohura e kan prejardhjen t prbashkt nga i njjti paraardhes, dhe jan ndar n specie me kalimin e kohs me an t ketij procesi ndryshimesh t njpasnjshme.
Biologjia evolucionike dokumenton faktin q evolucioni ndodh, dhe merret me zhvillimin dhe testimin e teorive t cilat shpjegojn se pse evolucioni ndodh. Studime n gjurmet fosile si dhe shumllojshmeria e organizmave i bindn shumicn e shkencetareve q n shekullin XIX se speciet ndryshojne me kalimin e kohes. Mekanizmi specifik i ketij ndryshimi ishte nj enigme deri n vitin 1859 kur Charles Darwin botoi vepren e famshme Origjina e Specieve ku detajoi teorin e evolucionit bazuar n seleksionimin natyror. Vepra e tij prhapi me shpejtesi kt ide revolucionare e cila gjeti nj mbshtetje gati unanime nga t tera qarqet shkencore. N vitin 1930 seleksionimi natyror Darvinian u kombinua edhe me trashegimin Mendeliane per t formuar trashegimine moderrne evolucionike, e cila detajon lidhjet midis njsis se evolucionit(gjenet) dhe mekanizmit t evoluciont(seleksionimi natyror). Sot kjo teori sht n baze t biologjise bashkekohore dhe formon nj aparat t fuqishem parashikues duke hapur rruge per pritshmerine paraprake t pyetjeve t ndryshme q paraqiten. Gjithastu kjo teori jep nj shpjegim t unifikuar per shumllojshmerine e organizmave n Toke.

Marre nga Wikipedia


__________________

Kush me lendon me ben te forte...Kush me kritikon me ben te rendsishme...Kush me ka inat me ben te muar..........
..) .*)
(. (. . : (.*`*-->>>> ~ A n n A ~
"""""""""
~AnnA~ Nuk sht n linj   Prgjigju Me Kuot
Nyje Interesante
Vjetr 15-11-08, 15:20   #2
~AnnA~
The End !
 
Avatari i ~AnnA~
 
Antarsuar: 11-11-08
Vendndodhja: atje ku ndjehem e huaj...
Postime: 7,509
~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm
Gabim Titulli: Evolicioni

Trashgimia

Evolucioni ne organizma te ndryshem ndodh me ane te ndryshimeve te vecanta qe njihen si karakteristika, ose veori - qe jane karakteristike per nje organizem. Si shembuj mund te permendim ngjyren e syve, nj karakteristik e trashguar nga njeri prej prinderve te individit. Karakteristikat e trasheguara kontrollohen nga gjenet dhe teresia e gjeneve ne gjenomin e nje organizmi eshte emertuar gjenotipi i organizmit.

Nderkohe, teresia e aftesive te vezhgueshme ne strukturen dhe sjelljen e organizmit, quhet fenotipi i organizmit dhe vjen si rezultat i maredhenies se gjenotipit me ambientin rrethues. Per kete arsye jo te tera pjeset e fenotipit jane te trashegueshme. Si shembull mund te permendim nxirjen nga rrezet e diellit; ajo eshte rrjedhoje e gjenotipit te organizmit ne maredhenie me rrezet e diellit dhe lekura e nxire nga dielli nuk eshte nje karakteristike e cila trashegohet tek pasardhesit. Por ama persona te ndryshem kane rreagime te ndryshme ndaj rrezeve te diellit dhe kjo ndodh sepse ata kane ndryshime ne gjenotipet perkatese. Ketu mund te permendim albinizmin i cili eshte nje karakteristike e trashegueshme dhe si efekt i tij eshte pamundesia e lekures per t'u nxirre nga rrezet e diellit dhe djegia nga dielli.

Karakteristikat e trashegueshme kalohen nga nje brez tek tjetri me anen e ADN, nje molekule e afte te enkodoje informacion gjenetik. Ne vetvete ADN eshte nje polimer i perbere nga kater nukleobaza. Sekuenca e ketyre nukleobazave, ose shkurt bazave, percakton informacionin gjenetik, ne analogji me shkronjat ne tekstin e nje libri apo biteve ne programin e nje kompjuteri. Ato pjese te ADN qe percaktojne nje njesi te vetme funksionimi, quhen gjene. Gjene te ndryshme kane sekuenca te ndryshme bazash. Brenda qelizes keta zinxhire bazash ADN-je nderthuren me proteina dhe formojne struktura te perqendruara qe quhen kromozome dhe zona te vecanta te kromozomit quhen lokuse. Nese sekuenca e ADN neper keto lokuse eshte e ndryshme nga nje individ tek tjetri, keto variante te ndryshme te se njejtes gje quhen alele. Sekuencat e ADN mund te ndryshojne nepermjet mutacioneve duke krijuar ne kete menyre alele te reja. Ne rast se mutacioni ndodh brenda nje gjeni, aleli i ri qe krijohet mund te ndikoje ne karakteristiken e organizmit per te cilen eshte pergjegjes ky gjen, duke cuar me pas ne ndryshim te fenotipit te organizmit. Por sidoqofte, kjo gje nuk eshte e vertete per te gjitha rastet. Shumica e karakteristikave jane shume me komplekse dhe kontrollohen nga nje teresi gjenesh qe bashkepunojne.

__________________

Kush me lendon me ben te forte...Kush me kritikon me ben te rendsishme...Kush me ka inat me ben te muar..........
..) .*)
(. (. . : (.*`*-->>>> ~ A n n A ~
"""""""""
~AnnA~ Nuk sht n linj   Prgjigju Me Kuot
Vjetr 15-11-08, 15:21   #3
~AnnA~
The End !
 
Avatari i ~AnnA~
 
Antarsuar: 11-11-08
Vendndodhja: atje ku ndjehem e huaj...
Postime: 7,509
~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm~AnnA~ i pazvndsueshm
Gabim Titulli: Evolicioni

Faktori i ndryshueshmris

Tek nje organizem, fenotipi i tij eshte rezultat i gjenotipit te tij dhe i ndikimit te ambientit ku jeton. Nje pjese e mire e ndryshimeve ne fenotipet e nje popullate vjen si rezultat ndryshimeve ne gjenotipet e tyre. Evolucioni nuk eshte gje tjeter vecse ndryshimet me kalimin e kohes ne diapazonin gjenetik. Frekuenca e shfaqjes se nje aleleje te caktuar do te luhatet duke u bere me e shpeshte apo me e rralle perkundrejt formave te tjera te po te njejtit gjen. Forcat evolutive sjellin ne keto ndryshime si ne njerin drejtim ashtu edhe ne tjetrin. Ndryshueshmeria zhduket kur nje alele arrin piken e stabilitetit, apo te fiksimit - rasti kur ose zhduket fare nga popullata, ose zevendeson komplet nje alele te paraardhesve.

Keto ndryshime, qe njihen dhe me emrin variacione, jane rezultat i mutacioneve ne materialin gjenetik, migrimet apo shtegtimet e popullatave (migrim gjenesh) si dhe shkartisjes(perzjerjes) se gjeneve nepermjet riprodhimit seksual. Variacionet lindin dhe nga shkembimi i gjeneve midis specieve te ndryshme; shembull mund te japim transferimin horizontal te gjeneve tek bakteriet apo hibridizimin tek bimet. Megjithe variacionet e parreshtura te shfaqura ne keto menyra, pjesa me e madhe e gjenomit te nje specie eshte identike ne te tere individet e kesaj specie. Por sidoqofte, edhe ndryshime te vogla te ne gjenotip mund te cojne ne ndryshime te theksuara ne fenotip: shimpanzete dhe njerezit ndryshojne vetem me rreth 5% ne gjenomet e njeri tjetrit.



__________________

Kush me lendon me ben te forte...Kush me kritikon me ben te rendsishme...Kush me ka inat me ben te muar..........
..) .*)
(. (. . : (.*`*-->>>> ~ A n n A ~
"""""""""
~AnnA~ Nuk sht n linj   Prgjigju Me Kuot
Prgjigju


Antart aktiv q jan duke par kt Tem: 1 (0 Antart dhe 1 Guests)
 
Funksionet e Tems
Shfaq Modt

Rregullat E Postimit
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is ON
Kodi [IMG] sht ON
Kodi HTML sht OFF



Hyrja | Chat | Diskutime | Muzik Shqip | Poezi | Lojra | Kontakt


1999 - 2014 Forumi Dardania

Te gjitha koht jan n GMT +1. Ora tani sht 00:02.
Powered by vBulletin Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2019, Jelsoft Enterprises Ltd.