PDA

View Full Version : Shqipja Letrare


13-03-09, 04:29
Nezir Myrta / SHQIPJA LETRARE




Kur flet pėr gjuhėn - flet pėr gjithēka!
If you speak about language, you speak about everything!


Kur 'njėsia e gjuhės ėshtė njėsia e kombit' ne kemi njėsinė tonė kombėtare, njė gjuhė qė merremi vesh tė gjithė shqiptarėt e botės, e nėse dikush nuk don ta kuptojė, e nuk ka aftėsi shprehėse e vetėdije kombėtare, shprehet nėpėr dialekte tė veta, por mos tė na imponojė njė dialekt pėr gjith kombin! Duhet ta kuptojė secili shqiptar, se me dialektin e vet, nuk mund tė flasi nė aspektin kombėtar. Mund dhe duhet tė fillojė gjithmonė nė gjuhė kombėtare letrare, por askush nuk ia mohon tė drejtėn secilit shqiptarit, ta plotėsoj edhe me fjalorin e tij dialektor, njė fjalė a fjali, kur ka fakte plotėsuese - por sėpari tė mėsohemi tė flasim e shkruajmė bukur gjuhėn letrare - sepse gjuha letrare jep njėsinė e kombit, me atė matet kombi, si njė tėrėsi kompakte, nė rradhėt e kombeve tė botės!

Njė intelektual shqiptar, linguist, historian, filolog, etnograf etj., posaēėrisht, njė studjues linguistike, qė nuk njeh fonetiken historike dhe morfologjinė historike tė dy dialekteve tona kryesore, nuk ka pse mashtron mėtutje kombin se njeh a flet Shqip, kushdoqoftė ai, qė pretendon tė jetė!

Dialektet e Shqipes, tė folmet, krahinarizmat, lokalizmat etj., mund tė studjohen, analizohen, gjurmohen pėr aq aftėsi sa ka shqiptari intelektual, nė aspekt shkencor, kulturor e historik, sepse pa to as nuk do ishte vet Shqipja, ato formuan gjuhėn, ato janė baza shkencore e gjuhės shqipe - po mbi tė gjitha ėshtė gjuha letrare shqipe dhe ato dialekte, si gegėnishtja apo toskėrishtja, apo dilaekte e nėndialekte tjera duhet tė gjurmohen, hulumtohen nė shprehjen e letrarishtes shqipe, mund ta pasurojnė fjalorin shqiptar, kulturėn shqiptare, sepse sa mė shumė pėrgjegjėse tė njė fjale tė kemi - aq mė e pasur dhe mė e fortė ėshtė vet gjuha. Shqipja ka atė fenomen tė tillė spjegimi, mė shumė se asnjė gjuhė tjetėr, ku pėr njė fjalė kemi disa pėrgjegjėse tė saj dhe ajo ėshtė vet mrekullia e Shqipes!

Sipas artikullit lartė, apo shihet hapur se po tentohet tė ndahet gjuha ashtu sikurse edhe kombi, por nuk do tėndodhi njė gjė e tillė kurrė,sepse edhe faza kalimtare e Kosovės, me tė gjitha ato ēudira politike, nuk ka shansė askush tė gėzohet as armiku, as tė dėshprohet miku, qė shqiptari i Kosovės ta ndrrojė identitetin e tij nga identiteti shqiptar! Pretendimet e tilla janė tė pavlera, se as gegėt as toskėt nuk mund tė veprojnė nė ndasi gjuhe letrare, po pėr plotėsime e pasurime tė letrarishtes shqipe, historikut tė saj, lidhjes gjenetike tė gjuhės, pajisjes me forma tė shprehjes sa mė tė bukur, sa mė tė shkurtė, sa mė natyrale dhe tė kapshme pėr folėsin shqiptar dhe pėr tėhuajin qė merret me studimin e pėrhapjen e Shqipes nė botė!

Shprehjet e pėrditshme dialektore bėhen pikėrisht nė saje tė mosaftėsisė tė shprehet shqiptari nė nivel kombėtar, duke deformuar e bastardhuar gjuhėn me lokalizma e deformime fonetike tė gjuhės, gjoja po flas mė shkurt, gjoja po merremi vesh mė mirė, gjoja po flasim mė lirshėm, kalohet nė gjeste tė mbrapshta, qė vetiu tregon se nuk ėshtė i pėrmasave kombėtare! Ajo nuk ėshtė aq tragjike, kur edhe disa intelektual, qė i thonė vetit, e nė infomedia, shtyp, radio e TV edhe deri nėpėr mediat elektronike - tregojnė nivelin e ulėt tė tė shprehurit shqip edhe nėse shprehen si me zor, japin shenja se athua kanė kryer ndonjė shkollim shqip dikund, apo kanė lexuar ndonjė libėr shqip!

Nė kėtė themė duhet shkruar vetėm shqip, e pėr joshqipfolėsit, tė bėhen pėrkthime nėvariante tė gjuhėve tjera, ngase kjo ėshtė ēėshtje brėndashqiptare.

~AnnA~
08-05-09, 17:10
S'kam asgje kunder shkrimit qe solli [email protected](ku thuhet qe gegerishtja mos perdoret,ose te perdoret shume pak)por do te shtoj dicka:
Mos harrojme se veprat me te bukura ne gjuhen shqipe,gjithashtu dhe libri i pare ne shqip, ishin ne gegerisht.T'i thuash "jo" gegerishtes eshte sikurse t'i thuash "jo" Fishtes,Buzukut,Vases...etj etj...Shqipja do te pasurohej edhe me shume,nese fjalet gege do t'i integroheshin.Me rendesi eshte perafrimi i dialekteve.Pse te shkojme te marrim fjale tek italisshtja,greqishtja apo anglishtja,perderisa ate e kemi tek gegerishtja?Po te vazhdojme keshtu,atehere perqindja e fjaleve me prejardhje shqiptare do te shkoje drejt "zeros".
Edhe Ismail Kadare qe shkruan toskerisht,ka neper librat e tij shume fjale gege.Kemi nevoj per ligj,qe do te forconte statusin e shqipes.
Vete flas po keshtu si dhe shkruaj por,nuk harroj faktin,qe prejardhjen kam nga geget....